Samen van taalniveau A2 naar B1

20 december 2021

 

Ervaringen uit Kampen en Den Bosch

 

De ingang van de Wet Inburgering 2021 brengt een grote verandering voor inburgeraars met zich mee. Waar voorheen het Inburgeringsexamen met taalexamens op niveau A2 (ERK) de norm was, is dat onder de nieuwe wet voor inburgeraars in de B1-leerroute het Staatsexamen Nt2 Programma I (op ERK-niveau B1). Zes gemeenten voerden een pilot uit waarbij zij cursisten van taalniveau A2 naar B1 begeleidden. Tanja Wark, projectleider van de pilot in Den Bosch, en Mariska Weijmer, eigenaar van taalaanbieder W&L-opleidingen in Kampen, vertellen over hun ervaringen met de pilot.

Taal is de sleutel tot succes

In beide pilotgemeenten lag de focus van de pilot op taalontwikkeling. Tanja: “Het motto van onze pilot was een quote van taalfilosoof Ludwig Wittgenstein: ‘De grenzen van mijn taal zijn de grenzen van mijn wereld.’ Daarmee geven we aan: je vergroot je wereld als je een hoger taalniveau hebt.” Ook in Kampen lag de focus op taallessen. “Taal is de sleutel tot succes. Participeren is belangrijk, maar vergeet niet dat ook dat begint bij het leren van de taal,” voegt Mariska toe.

 
Mariska Weijmer
Mariska Weijmer

Maar dan de hamvraag: hoe bereid je inburgeraars voor wie niveau A2 al een hele kluif was, nu voor op het Staatsexamen Nt2? Tanja noemt als eerste het netwerk rondom de inburgeraar: “Naast zes uur per week Nt2-lessen had elke cursist ook wekelijks contact met een taalvrijwilliger. Zelf was ik naast projectleider ook coach voor de inburgeraars. Als ze ergens tegenaan liepen, kon ik snel met andere partijen schakelen, zoals de taalaanbieder of de werkgever van inburgeraars. We hebben ervaren dat zo’n laagdrempelig centraal aanspreekpunt een grote meerwaarde heeft.”

De taalschool van Mariska zorgt voor kleine groepen, die drie keer per week les kregen. Voor elke groep staat zowel een docent als een onderwijsassistent, eventueel nog ondersteund door een vrijwilliger. Op deze manier garandeerden ze maatwerk per cursist. Aanvullend organiseerde de taalaanbieder huiswerkbegeleiding voor cursisten die extra ondersteuning nodig hadden.

Persoonlijke aandacht en begeleiding

Beide gemeenten hadden hun eigen aanpak om inburgeraars klaar te stomen voor het examen. In Den Bosch werd per inburgeraar gekeken op welk specifiek examenonderdeel hij of zij nog ondersteuning kon gebruiken. In aanloop naar het examen kreeg iedere inburgeraar een tweedaagse ‘taalboost’, die werd verzorgd door Language Institute Regina Coeli. Tijdens deze taalboost werkten cursisten doelgericht aan een specifiek onderdeel, zoals luisteren of schrijven. “Cursisten vonden dat echt een cadeautje. Ze kregen in kleine groepjes veel persoonlijke aandacht. Ook konden ze gericht aan de slag met taalaspecten die zij lastig vonden,” vertelt Tanja.

In Kampen is er ook ingezet op persoonlijke begeleiding ter voorbereiding op de examens. Mariska: “Door continu te monitoren wisten we precies wat elke cursist nog nodig had om te slagen. In de maanden voor de examens hebben we één-op-één begeleiding in examentraining geboden. De persoonlijke voorbereiding op het Staatsexamen Nt2 werkte heel motiverend. Alle cursisten wisten nu wat er van hen verwacht werd en hoe ze zich daarop konden voorbereiden.”

Het Diploma Staatsexamen Nt2 opent deuren

Het behalen van taalniveau B1 biedt inburgeraars meer perspectief op de arbeidsmarkt. “We zagen dat onze inburgeraars hun grenzen verlegden. Sommigen hebben sinds het behalen van het Diploma Staatsexamen Nt2 een mooie stap kunnen zetten op de arbeidsmarkt,” vertelt Tanja. Alle inburgeraars zijn zekerder geworden in hun taalgebruik en durven nu ook te solliciteren of zich te oriënteren op een opleiding, merkt ook Mariska. “Voor een gemeente is het prettig dat inburgeraars door hun hogere taalniveau beter te begeleiden zijn naar werk,” voegt ze daaraan toe.

 
Tanja Wark
Tanja Wark

Ook zorgt een hoger taalniveau ervoor dat de inburgeraars op persoonlijk vlak zekerder zijn geworden. Dat is te merken aan dagelijkse gesprekken op het schoolplein of bij de dokter, maar ook in het zelfstandig kunnen regelen van zaken. Veel communicatie vanuit de (lokale) overheid is op niveau B1, waardoor je met een lager taalniveau minder goed meekomt. “Hoe beter je de taal spreekt, hoe makkelijker het leven is,” besluit Tanja.

Advies voor gemeenten

Beiden hebben een advies voor gemeenten. Tanja: “Pak de uitgebreide intake serieus aan. Zet de inburgeraar centraal en breng de hele situatie van de inburgeraar in beeld. Besef dat er voor elke inburgeraar veel en verschillende factoren van invloed zijn op het taalleerproces. Kijk bij welke factoren je als gemeente kunt ondersteunen en benut die kans!” Mariska’s advies luidt: “Werk als gemeente nauw samen met taalaanbieders. Taalaanbieders kennen hun cursisten goed en weten wat je wel en niet van een cursist kunt vragen. Daar kunnen klantmanagers van gemeenten profijt van hebben.”